1. NaukaGo
  2. Polski
  3. Klasa 8
  4. Zdanie złożone podrzędnie

Zdanie złożone podrzędnie

Język polski · klasa 8 · Gramatyka. Zdanie podrzędne przydawkowe, dopełnieniowe i okolicznikowe: czasu, miejsca, przyczyny, celu, warunku i przyzwolenia, rozpoznawane po pytaniu od zdania nadrzędnego (3.3).

Jak to zrozumieć?

Jedno zdanie zależy od drugiego. Od zdania nadrzędnego zadajesz pytanie, a podrzędne na nie odpowiada. To pytanie mówi, jakie to zdanie podrzędne.

Pytanie i spójnikZdanie podrzędne
dlaczego? bo, ponieważokolicznikowe przyczyny
po co? żeby, abyokolicznikowe celu
kiedy? kiedy, gdy, zanimokolicznikowe czasu
pod jakim warunkiem? jeśliokolicznikowe warunku
mimo czego? chociażokolicznikowe przyzwolenia
gdzie? gdzieokolicznikowe miejsca
jaki? który? któryprzydawkowe
co? czego? że, czydopełnieniowe
Tabela: pytania do zdań podrzędnych, ich spójniki i nazwy
Jak to zrobić?
  1. Znajdź zdanie nadrzędne: to, które ma sens bez drugiego.
  2. Zadaj od niego pytanie, na które odpowiada zdanie podrzędne.
  3. Pytanie podpowiada nazwę: „dlaczego?” to przyczyna, „po co?” to cel.
Przykład

Jakie zdanie podrzędne jest w zdaniu: „Wstałem wcześnie, żeby zdążyć na pociąg”?

Zdanie nadrzędne: „Wstałem wcześnie”.

Pytamy: wstałem wcześnie – po co? – żeby zdążyć na pociąg.

Odpowiedź: okolicznikowe celu

Sztuczka Mili„Bo” i „żeby” łatwo pomylić: „bo” mówi, dlaczego coś się stało, a „żeby”, po co ktoś coś robi.

Zadania z rozwiązaniami

Spróbuj najpierw samodzielnie, a potem sprawdź rozwiązanie.

Zadanie 1

Jaki spójnik pasuje między tymi zdaniami?
Pomyśl dwa razy … coś powiesz.

Do wyboru:
  • A.chociaż
  • B.który
  • C.zanim
Pokaż rozwiązanie
  1. Pomyśl dwa razy, zanim coś powiesz.
  2. „zanim” mówi, kiedy coś się dzieje.
  3. „chociaż” tu nie pasuje: mówi o przeszkodzie, która nie zadziałała.
  4. „który” tu nie pasuje: mówi coś więcej o kimś albo o czymś z pierwszego zdania.

Odpowiedź: zanim

Zadanie 2

Połącz zdania pasującym spójnikiem.
Wszyscy wstali … dyrektor wszedł do sali.

Do wyboru:
  • A.chociaż
  • B.gdy
  • C.gdzie
Pokaż rozwiązanie
  1. Wszyscy wstali, gdy dyrektor wszedł do sali.
  2. „gdy” mówi, kiedy coś się dzieje.
  3. „chociaż” tu nie pasuje: mówi o przeszkodzie, która nie zadziałała.
  4. „gdzie” tu nie pasuje: mówi, gdzie coś jest albo się dzieje.

Odpowiedź: gdy

Zadanie 3

Na jakie pytanie odpowiada zdanie podrzędne?
Wszyscy myśleli, że zgubiliśmy się w lesie.

Do wyboru:
  • A.co?
  • B.gdzie?
  • C.kiedy?
Pokaż rozwiązanie
  1. Pytamy od zdania nadrzędnego: „Wszyscy myśleli” – co? – „że zgubiliśmy się w lesie”.
  2. To zdanie podrzędne dopełnieniowe.

Odpowiedź: co?

Zadanie 4

Jak nazwiesz zdanie podrzędne w tym zdaniu?
Pomyśl dwa razy, zanim coś powiesz.

Do wyboru:
  • A.dopełnieniowe
  • B.okolicznikowe czasu
  • C.przydawkowe
Pokaż rozwiązanie
  1. Pytamy od zdania nadrzędnego: „Pomyśl dwa razy” – kiedy? – „zanim coś powiesz”.
  2. To zdanie podrzędne okolicznikowe czasu.

Odpowiedź: okolicznikowe czasu

Ćwicz: Zdanie złożone podrzędnie

W NaukaGo czeka 168 zadań z tego działu — w grach i z wyjaśnieniem po każdym błędzie. Bez reklam.

Graj w przeglądarce