1. NaukaGo
  2. Polski
  3. Klasa 5
  4. Pisownia „nie”

Pisownia „nie”

Język polski · klasa 5 · Ortografia. „Nie” razem z rzeczownikami, przymiotnikami i przysłówkami od nich (nieporządek, niewielki, niedaleko), osobno z czasownikami, liczebnikami, zaimkami i stopniem wyższym (nie zdążył, nie pięć, nie mój, nie lepszy) (3.8).

Jak to zrozumieć?

Razem piszemy „nie” z rzeczownikami, przymiotnikami i przysłówkami od nich: nieporządek, niewielki, niedaleko. Osobno z czasownikami, liczebnikami, zaimkami i ze stopniem wyższym i najwyższym: nie zdążył, nie pięć, nie mój, nie lepszy.

RazemOsobno
nieporządeknie zdążyła
niewielkinie lepszy
niedalekonie szybciej
niedźwiedźnie pięć, nie mój
Tabela: kiedy „nie” piszemy razem, a kiedy osobno
Jak to zrobić?
  1. Ustal, jaką częścią mowy jest wyraz.
  2. Rzeczownik, przymiotnik albo przysłówek od przymiotnika: „nie” razem.
  3. Czasownik, liczebnik, zaimek albo stopień wyższy i najwyższy: „nie” osobno.
Przykład

Jak napiszesz: „Ten rower jest (nie)lepszy od mojego”?

„Lepszy” to przymiotnik, ale w stopniu wyższym.

Ze stopniem wyższym „nie” piszemy osobno.

Odpowiedź: nie lepszy

Sztuczka MiliNiektóre wyrazy bez „nie” nie istnieją: nienawidzić, niedźwiedź. Piszemy je razem, nawet gdy to czasownik.

Zadania z rozwiązaniami

Spróbuj najpierw samodzielnie, a potem sprawdź rozwiązanie.

Zadanie 1

Które zdanie jest napisane bez błędu?

Do wyboru:
  • A.Moja kanapka jest niewiększa od twojej.
  • B.Nie obecność Kasi zauważyła cała klasa.
  • C.Ten film podobał mi się nie najbardziej.
Pokaż rozwiązanie
  1. „Nie” z przymiotnikami i przysłówkami w stopniu wyższym i najwyższym piszemy osobno: nie lepszy, nie szybciej.
  2. Dobrze: Ten film podobał mi się nie najbardziej.

Odpowiedź: Ten film podobał mi się nie najbardziej.

Zadanie 2

Które zdanie napisano poprawnie?

Do wyboru:
  • A.Ola niezdążyła na autobus.
  • B.Ten niegrzeczny pies zjadł mi kanapkę.
  • C.To nieja zjadłem ostatnie ciastko!
Pokaż rozwiązanie
  1. „Nie” z przymiotnikami w stopniu równym piszemy razem: niewielki, nieznany.
  2. Dobrze: Ten niegrzeczny pies zjadł mi kanapkę.

Odpowiedź: Ten niegrzeczny pies zjadł mi kanapkę.

Zadanie 3

Które zdanie trzeba poprawić?

Do wyboru:
  • A.Do szkoły mam nie daleko, więc chodzę pieszo.
  • B.Ten film podobał mi się nie najbardziej.
  • C.To ciasto jest nie najsmaczniejsze, ale ładnie wygląda.
Pokaż rozwiązanie
  1. „Nie” z przysłówkami pochodzącymi od przymiotników piszemy razem: niedaleko, niechętnie.
  2. Błąd: Do szkoły mam nie daleko, więc chodzę pieszo. Powinno być: Do szkoły mam niedaleko, więc chodzę pieszo.

Odpowiedź: Do szkoły mam nie daleko, więc chodzę pieszo.

Zadanie 4

Rozdziel wyrazy do dwóch kufrów: razem albo osobno z „nie”.

Do podziału:
  • (nie)cierpliwiły się
  • (nie)grzecznie
  • (nie)każdy
  • (nie)szybciej
  • (nie)trudne
  • (nie)zdążyła
  • (nie)znany
  • (nie)zrozumiał
Pokaż rozwiązanie
  1. Niektóre wyrazy bez „nie” nie istnieją: nienawidzić, niepokoić się, niecierpliwić się. Piszemy je razem.
  2. „Nie” z czasownikami piszemy osobno: nie wiem, nie zdążyła.
  3. „Nie” z przymiotnikami w stopniu równym piszemy razem: niewielki, nieznany.
  4. „Nie” z przysłówkami pochodzącymi od przymiotników piszemy razem: niedaleko, niechętnie.
  5. „Nie” z przymiotnikami i przysłówkami w stopniu wyższym i najwyższym piszemy osobno: nie lepszy, nie szybciej.
  6. „Nie” z zaimkami piszemy osobno: nie ja, nie mój, nie każdy.
  7. Razem: niecierpliwiły się, nietrudne, nieznany, niegrzecznie.
  8. Osobno: nie szybciej, nie zrozumiał, nie zdążyła, nie każdy.

Odpowiedź: razem: (nie)cierpliwiły się, (nie)trudne, (nie)znany, (nie)grzecznie; osobno: (nie)szybciej, (nie)zrozumiał, (nie)zdążyła, (nie)każdy

Ćwicz: Pisownia „nie”

W NaukaGo czeka 120 zadań z tego działu — w grach i z wyjaśnieniem po każdym błędzie. Bez reklam.

Graj w przeglądarce