1. NaukaGo
  2. Polski
  3. Klasa 8
  4. Nowela i punkt kulminacyjny

Nowela i punkt kulminacyjny

Język polski · klasa 8 · Literatura. „Latarnik” i „Janko Muzykant” Sienkiewicza, „Kamizelka” Prusa: cechy noweli, punkt kulminacyjny i przedmiot, wokół którego toczy się akcja (7.1e, 2.7).

Jak to zrozumieć?

Nowela to krótki utwór epicki pisany prozą: jeden wątek, niewielu bohaterów i wyraźny punkt kulminacyjny.

NowelaPunkt kulminacyjny
„Latarnik”Skawiński zaczytany nie zapala latarni
„Janko Muzykant”Janko w nocy sięga po dworskie skrzypce
Tabela: nowele i ich punkty kulminacyjne
Jak to zrobić?
  1. Punkt kulminacyjny to moment największego napięcia.
  2. Po nim przychodzi rozwiązanie akcji.
  3. Znajdź przedmiot, wokół którego toczy się akcja: to „sokół” noweli.
Przykład

Wokół jakiego przedmiotu toczy się akcja „Latarnika”?

Skawiński dostaje polskie książki.

Czyta „Pana Tadeusza” i zapomina o latarni.

Odpowiedź: książka „Pan Tadeusz”

Sztuczka MiliW „Kamizelce” Prusa narrator opowiada w pierwszej osobie, a „sokołem” jest tytułowa kamizelka.

Zadania z rozwiązaniami

Spróbuj najpierw samodzielnie, a potem sprawdź rozwiązanie.

Zadanie 1

Czym nowela różni się od powieści?

Do wyboru:
  • A.ma jeden wątek i niewielu bohaterów
  • B.ma wiele wątków
  • C.nie ma bohaterów
Pokaż rozwiązanie
  1. Nowela to krótki utwór epicki pisany prozą: jeden wątek, niewielu bohaterów i wyraźny punkt kulminacyjny, czyli moment największego napięcia.

Odpowiedź: ma jeden wątek i niewielu bohaterów

Zadanie 2

Rozdziel cechy do kufrów: nowela i powieść.

Do podziału:
  • jeden wątek
  • rozbudowane opisy
  • wiele wątków
  • wielu bohaterów
  • wyraźny punkt kulminacyjny
  • zaskakujące zakończenie
Pokaż rozwiązanie
  1. Nowela to krótki utwór epicki pisany prozą: jeden wątek, niewielu bohaterów i wyraźny punkt kulminacyjny, czyli moment największego napięcia.
  2. Powieść jest długa: ma wiele wątków i wielu bohaterów.

Odpowiedź: nowela: wyraźny punkt kulminacyjny, jeden wątek, zaskakujące zakończenie; powieść: rozbudowane opisy, wielu bohaterów, wiele wątków

Zadanie 3

Jak kończy się „Janko Muzykant”?

Do wyboru:
  • A.Janko umiera
  • B.Janko wyjeżdża do Włoch
  • C.Janko zostaje sławnym muzykiem
Pokaż rozwiązanie
  1. „Janko Muzykant”, Henryk Sienkiewicz.
  2. Jak kończy się „Janko Muzykant”? – Janko umiera.

Odpowiedź: Janko umiera

Zadanie 4

W jakiej kolejności dzieje się to w noweli „Janko Muzykant”?

Do ułożenia:
  • Janko robi sobie skrzypce z gontu
  • Janko rodzi się słaby i chorowity
  • Janko słyszy muzykę w każdym szumie i śpiewie
  • Janko umiera
  • Janko zostaje złapany i ukarany
  • W nocy zakrada się do dworu po skrzypce
Pokaż rozwiązanie
  1. „Janko Muzykant”, Henryk Sienkiewicz.
  2. 1. Janko rodzi się słaby i chorowity
  3. 2. Janko słyszy muzykę w każdym szumie i śpiewie
  4. 3. Janko robi sobie skrzypce z gontu
  5. 4. W nocy zakrada się do dworu po skrzypce
  6. 5. Janko zostaje złapany i ukarany
  7. 6. Janko umiera

Odpowiedź: Janko rodzi się słaby i chorowity, Janko słyszy muzykę w każdym szumie i śpiewie, Janko robi sobie skrzypce z gontu, W nocy zakrada się do dworu po skrzypce, Janko zostaje złapany i ukarany, Janko umiera

Ćwicz: Nowela i punkt kulminacyjny

W NaukaGo czeka 40 zadań z tego działu — w grach i z wyjaśnieniem po każdym błędzie. Bez reklam.

Graj w przeglądarce