1. NaukaGo
  2. Polski
  3. Klasa 8
  4. Dezinformacja i sztuczna inteligencja

Dezinformacja i sztuczna inteligencja

Język polski · klasa 8 · Komunikacja i media. Clickbait, fake news, bańka informacyjna, deepfake i halucynacje AI: jak sprawdzać informacje w sieci i odpowiedzi czatbota (6.1–6.3).

Jak to zrozumieć?

Nie każda informacja w sieci jest prawdziwa, a sztuczna inteligencja też się myli. Sprawdzaj, zanim uwierzysz albo prześlesz dalej.

PojęcieCo znaczy
clickbaitnagłówek, który kusi do kliknięcia
deepfakefałszywe nagranie zrobione przez AI
bańka informacyjnawidzisz tylko to, co już myślisz
halucynacja AIzmyślona odpowiedź podana jak prawda
Tabela: pojęcia z sieci i ich znaczenie
Jak to zrobić?
  1. Sprawdź autora, datę i źródło.
  2. Porównaj kilka wiarygodnych źródeł.
  3. Odpowiedź czatbota sprawdź w podręczniku albo encyklopedii.
Przykład

Co zrobisz z wiadomością „Jutro nie ma szkoły! Prześlij dalej!” bez źródła?

Brak źródła to sygnał ostrzegawczy.

Sprawdzisz na stronie szkoły albo w dzienniku.

Odpowiedź: sprawdzę ją w pewnym źródle

Sztuczka MiliDużo wykrzykników, brak autora i prośba „prześlij dalej” to znaki, że wiadomość może być fałszywa.

Zadania z rozwiązaniami

Spróbuj najpierw samodzielnie, a potem sprawdź rozwiązanie.

Zadanie 1

Piszesz wypracowanie i część pomysłów podsunęła ci sztuczna inteligencja.

Jak postąpisz?

Do wyboru:
  • A.oddam tekst AI jako swój bez czytania
  • B.sprawdzę fakty w innych źródłach i napiszę tekst własnymi słowami
  • C.uznam, że AI nie mogła się pomylić
Pokaż rozwiązanie
  1. Nie każda informacja w sieci jest prawdziwa. Sprawdzaj autora, datę i źródło, porównuj kilka wiarygodnych źródeł i pamiętaj, że sztuczna inteligencja też się myli.
  2. Dobrze: sprawdzę fakty w innych źródłach i napiszę tekst własnymi słowami.

Odpowiedź: sprawdzę fakty w innych źródłach i napiszę tekst własnymi słowami

Zadanie 2

Co znaczą te słowa? Połącz w pary.

Połącz w pary:
algorytmprogram, który dobiera ci treści
halucynacja AIzmyślona odpowiedź podana jak prawda
bańka informacyjnawidzisz tylko treści zgodne z twoim zdaniem
deepfakefałszywe nagranie zrobione przez AI
Pokaż rozwiązanie
  1. Nie każda informacja w sieci jest prawdziwa. Sprawdzaj autora, datę i źródło, porównuj kilka wiarygodnych źródeł i pamiętaj, że sztuczna inteligencja też się myli.
  2. algorytm – program, który dobiera ci treści
  3. halucynacja AI – zmyślona odpowiedź podana jak prawda
  4. bańka informacyjna – widzisz tylko treści zgodne z twoim zdaniem
  5. deepfake – fałszywe nagranie zrobione przez AI

Odpowiedź: algorytm — program, który dobiera ci treści; halucynacja AI — zmyślona odpowiedź podana jak prawda; bańka informacyjna — widzisz tylko treści zgodne z twoim zdaniem; deepfake — fałszywe nagranie zrobione przez AI

Zadanie 3

Ułóż w kufrach cechy wiadomości z sieci.

Do podziału:
  • brak daty
  • data publikacji
  • mnóstwo wykrzykników
  • podpisany autor
  • prośba: prześlij dalej
  • spokojny, rzeczowy ton
Pokaż rozwiązanie
  1. Nie każda informacja w sieci jest prawdziwa. Sprawdzaj autora, datę i źródło, porównuj kilka wiarygodnych źródeł i pamiętaj, że sztuczna inteligencja też się myli.
  2. sygnał ostrzegawczy: mnóstwo wykrzykników, prośba: prześlij dalej, brak daty.
  3. dobry znak: data publikacji, podpisany autor, spokojny, rzeczowy ton.

Odpowiedź: sygnał ostrzegawczy: mnóstwo wykrzykników, prośba: prześlij dalej, brak daty; dobry znak: data publikacji, podpisany autor, spokojny, rzeczowy ton

Zadanie 4

Dlaczego warto porównywać kilka źródeł?

Do wyboru:
  • A.bo jedno źródło zawsze kłamie
  • B.żeby mieć więcej reklam
  • C.żeby sprawdzić, czy informacja się potwierdza
Pokaż rozwiązanie
  1. Nie każda informacja w sieci jest prawdziwa. Sprawdzaj autora, datę i źródło, porównuj kilka wiarygodnych źródeł i pamiętaj, że sztuczna inteligencja też się myli.

Odpowiedź: żeby sprawdzić, czy informacja się potwierdza

Ćwicz: Dezinformacja i sztuczna inteligencja

W NaukaGo czeka 40 zadań z tego działu — w grach i z wyjaśnieniem po każdym błędzie. Bez reklam.

Graj w przeglądarce